Portekiz’de vatandaşlık başvurularını yakından ilgilendiren yeni düzenleme, yatırım yoluyla oturum programlarını takip eden kişiler için önemli bir gündem oluşturdu. Yeni Vatandaşlık Yasası, 1 Nisan 2026’da Portekiz Parlamentosu tarafından onaylandı ve 3 Mayıs 2026’da Cumhurbaşkanı António José Seguro tarafından imzalandı. Ancak yasanın yürürlüğe girmesi için son aşama henüz tamamlanmış değil. Düzenleme, Resmî Gazete’de yayımlandıktan sonra resmen yürürlüğe girecek.
Yasa Henüz Yürürlüğe Girmedi
Yeni düzenlemenin en önemli noktalarından biri, yasanın Cumhurbaşkanı tarafından imzalanmış olmasına rağmen Resmî Gazete’de yayımlanmadan yürürlüğe girmeyecek olmasıdır. Bu nedenle mevcut süreçte özellikle eski başvurular, bekleyen dosyalar ve başvuru sürecini tamamlamış ancak oturum kartını henüz almamış kişiler açısından uygulamanın nasıl şekilleneceği yakından takip edilmektedir.
Cumhurbaşkanı Seguro, yasayı onaylarken özellikle bekleyen başvuruların yasal değişiklikten olumsuz etkilenmemesi gerektiğini vurguladı. Bu açıklama, geçmiş başvuruların eski 5 yıllık vatandaşlık süresi kapsamında değerlendirilmeye devam edebileceği yönünde önemli bir ihtimal doğuruyor. Ancak bu konunun uygulamada nasıl yorumlanacağı, önümüzdeki süreçte netleşecek. Bu nedenle özellikle mevcut başvurusu bulunan yatırımcılar için önümüzdeki dönem kritik önem taşıyor.
Vatandaşlık Süresi 5 Yıldan 10 Yıla Çıkıyor
Yeni yasa kapsamında Portekiz vatandaşlığına başvuru süresi önemli ölçüde uzatılıyor. Önceki sistemde Portekiz’de yasal oturum sahibi olan kişiler, genel olarak 5 yılın sonunda vatandaşlık başvurusu yapabiliyordu. Bu durum, Portekiz’i uzun yıllardır Avrupa’da vatandaşlık hedefleyen yatırımcılar için en cazip ülkelerden biri haline getirmişti.
Yeni düzenleme ile birlikte, Avrupa Birliği vatandaşı olmayan ve Portekizce konuşan ülkeler topluluğu kapsamına girmeyen kişiler için vatandaşlık süresi 10 yıla çıkarılıyor. Bu değişiklik, Türkiye gibi AB dışı ülkelerden başvuru yapan yatırımcılar açısından doğrudan önem taşıyor. Böylece Portekiz vatandaşlığına giden süreç, önceki döneme kıyasla çok daha uzun vadeli bir planlama gerektiren bir yapıya dönüşüyor.
AB ve Portekizce Konuşan Ülkeler İçin Süre 7 Yıl Olacak
Yeni düzenleme yalnızca AB dışı başvuru sahiplerini kapsamıyor. Avrupa Birliği vatandaşları ve Portekizce konuşan ülkeler topluluğuna dahil olan ülke vatandaşları için de vatandaşlık başvuru süresi değişiyor. Bu gruptaki kişiler için daha önce 5 yıl olan süre, yeni düzenlemeyle birlikte 7 yıla yükseltiliyor.
Bu ayrım, Portekiz’in vatandaşlık süreçlerinde başvuru sahibinin ülkesine ve statüsüne göre farklı süreler uygulayacağını gösteriyor. Ancak yatırımcılar açısından en dikkat çekici değişiklik, AB dışı ve CPLP kapsamı dışında kalan ülkeler için sürenin 10 yıla çıkarılmasıdır. Bu durum, özellikle Portekiz Golden Visa programını vatandaşlık hedefiyle değerlendiren kişiler için stratejik karar sürecini doğrudan etkiliyor.
Süre Oturum Kartının Verildiği Tarihten İtibaren Hesaplanacak
Yeni yasanın en kritik maddelerinden biri de vatandaşlık süresinin hangi tarihten itibaren hesaplanacağıyla ilgilidir. Düzenlemeye göre vatandaşlık için gerekli yasal oturum süresi, başvurunun yapıldığı tarihten değil, AIMA tarafından oturum kartının fiilen verildiği tarihten itibaren işlemeye başlayacak.
Bu madde, uygulamada önemli sonuçlar doğurabilir. Çünkü Portekiz’de oturum kartı süreçlerinde zaman zaman uzun işlem süreleri yaşanabilmektedir. Eğer vatandaşlık süresi yalnızca kartın verildiği tarihten itibaren başlarsa, başvuru ile kart teslimi arasında geçen süre vatandaşlık hesabına dahil edilmeyebilir. Bu da toplam sürecin, kağıt üzerinde belirtilen 10 yıldan daha uzun hissedilmesine neden olabilir.
Cumhurbaşkanı Bekleyen Başvurular İçin Koruma Vurgusu Yaptı
Cumhurbaşkanı António José Seguro’nun yasayı imzalarken yaptığı açıklamalar, özellikle mevcut ve bekleyen başvurular açısından büyük önem taşıyor. Cumhurbaşkanı, bekleyen başvuruların yasal değişiklik nedeniyle olumsuz etkilenmemesi gerektiğini belirtti. Ayrıca devletin işlem yavaşlığından kaynaklanan gecikmelerin, kişilerin vatandaşlık hakkına erişimini olumsuz etkilememesi gerektiğine de dikkat çekti.
Bu açıklamalar doğrudan yasa maddesi niteliğinde olmasa da, ilerleyen süreçte uygulama ve olası hukuki değerlendirmeler açısından önemli olabilir. Özellikle daha önce başvuru yapmış olan Golden Visa yatırımcıları, eski sistemdeki 5 yıllık vatandaşlık süresinden yararlanıp yararlanamayacaklarını yakından takip ediyor. Bu konudaki netliğin önümüzdeki süreçte, özellikle uygulama detayları ve hukuki yorumlarla ortaya çıkması bekleniyor.
Portekiz Golden Visa Programı Kaldırılmadı
Bu değişiklik, Portekiz Golden Visa programının kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Golden Visa programı, yatırım yoluyla Portekiz’de oturum alma imkânı sunmaya devam ediyor. Yeni düzenleme doğrudan programın varlığını değil, Portekiz vatandaşlığına başvuru süresini etkiliyor.
Bu nedenle Portekiz Golden Visa hâlâ Avrupa’da oturum, Schengen bölgesinde seyahat avantajı ve uzun vadeli Avrupa planlaması yapmak isteyen yatırımcılar için değerlendirilebilir bir seçenek olabilir. Ancak programı özellikle kısa sürede vatandaşlık hedefiyle değerlendiren kişiler için beklentilerin yeniden gözden geçirilmesi gerekiyor.
5 Yıl Sonunda Kalıcı Oturum Hakkı Etkilenmiyor
Haberde öne çıkan bir diğer önemli nokta ise, 5 yıl sonunda kalıcı oturum hakkının bu düzenlemeden etkilenmediğidir. Yani yeni yasa, vatandaşlık başvuru süresini uzatsa da, Golden Visa sahiplerinin belirli şartları sağlamaları halinde kalıcı oturum sürecini doğrudan değiştirmiyor.
Bu ayrım yatırımcılar için oldukça önemlidir. Çünkü Portekiz’de oturum hakkı elde etmek, Avrupa’da uzun vadeli bir yaşam, iş, eğitim veya seyahat planı oluşturmak isteyen kişiler için hâlâ değerli olabilir. Ancak vatandaşlık ve pasaport hedefi olan yatırımcıların artık daha uzun bir zaman çizelgesiyle hareket etmesi gerekecektir.
Yatırımcılar İçin Ne Anlama Geliyor?
Yeni düzenleme, Portekiz’i tamamen cazibesini kaybetmiş bir program haline getirmiyor; ancak programın konumlandırmasını değiştiriyor. Önceki dönemde Portekiz Golden Visa, düşük fiziksel kalış şartı ve 5 yıl sonunda vatandaşlık başvurusu imkânı ile öne çıkıyordu. Yeni düzenleme ile birlikte vatandaşlık süresinin 10 yıla çıkması, programın özellikle pasaport hedefleyen yatırımcılar için daha uzun vadeli bir planlama gerektirmesine neden oluyor.
Bu nedenle Portekiz’i değerlendiren yatırımcıların artık üç ayrı hedefi net şekilde analiz etmesi gerekiyor: oturum hakkı, kalıcı oturum hakkı ve vatandaşlık hedefi. Oturum ve Avrupa’da uzun vadeli bir planlama açısından Portekiz hâlâ güçlü bir alternatif olabilir. Ancak kısa sürede vatandaşlık hedefleyen kişiler için yeni yasa önemli bir değişiklik anlamına geliyor.
Eski Başvurular İçin Belirsizlik Devam Ediyor
Mevcut başvuruların eski 5 yıllık süre kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği konusu, şu anda en kritik başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Cumhurbaşkanı’nın bekleyen başvuruların korunması gerektiğine yönelik açıklaması, eski başvurular açısından olumlu bir sinyal olarak değerlendirilebilir. Ancak bunun nasıl uygulanacağı ve hangi dosyaları kapsayacağı henüz tamamen net değildir.
Bu nedenle daha önce başvuru yapmış, süreci devam eden veya oturum kartını bekleyen yatırımcıların gelişmeleri dikkatle takip etmesi gerekir. Önümüzdeki dönemde yapılacak açıklamalar, uygulama detayları ve olası hukuki değerlendirmeler, eski başvuruların 5 yıllık vatandaşlık süresinden yararlanıp yararlanamayacağını daha net ortaya koyacaktır.
Sonuç: Portekiz’de Vatandaşlık Planlaması Değişiyor
Portekiz’de kabul edilen yeni Vatandaşlık Yasası, yatırımcılar açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Yasa Resmî Gazete’de yayımlandıktan sonra yürürlüğe girecek ve vatandaşlık başvurusu için gereken süre birçok yabancı yatırımcı açısından 5 yıldan 10 yıla çıkacaktır. AB vatandaşları ve Portekizce konuşan ülkelerin vatandaşları için ise süre 7 yıl olarak uygulanacaktır.
Portekiz Golden Visa programı devam etse de, vatandaşlık hedefleyen yatırımcılar için süreç artık daha uzun vadeli bir strateji gerektiriyor. Özellikle mevcut başvuruların nasıl değerlendirileceği ve eski 5 yıllık sürenin korunup korunmayacağı konusu, önümüzdeki dönemde yakından takip edilmesi gereken en önemli başlıklardan biri olacaktır.
Portekiz vatandaşlık sürecindeki yeni düzenlemeler, Golden Visa başvuruları ve mevcut yatırımcılar üzerindeki olası etkileri hakkında detaylı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.